TM_S2_9

14 1|4|2026 ΣΕΙΡΑ 2 #9 Τα νούμερα είναι αποκαλυπτικά: Το κυ- βερνοέγκλημα αναμένεται να κοστίζει παγκοσμίως 15,6 τρισ. δολάρια ετησίως έως το 2030, κατατάσσοντάς το ως την τρίτη μεγαλύτερη «οικονομία», ενώ ήδη σήμερα οι απάτες προκαλούν ζημίες πε- ρίπου 1 τρισ. δολαρίων κάθε χρόνο. Το πιο ανησυχητικό; Το 96% των θυμάτων δεν παίρνει ποτέ τα χρήματά του πίσω. Η Ευρώπη δεν αποτελεί εξαίρεση. Ένας στους τέσσερις ιδιοκτήτες μικρομεσαίων επιχειρήσεων έχει βρεθεί στο στόχαστρο απατεώνων, και το 67% παραδέχεται ότι δεν νιώθει επαρκώς προετοιμασμένος για να αντιμετωπίσει τις κυβερνοεπιθέ- σεις. Στην Ελλάδα, η κατάσταση είναι οικεία: Η πλειονότητα των πολιτών έχει δεχθεί τουλάχιστον μια απόπειρα εξαπά- τησης μέσω e-mail, SMS ή τηλεφώνου. Το κυρίαρχο εργαλείο των επιτιθέμενων είναι το λεγόμενο social engineering, δη- λαδή η χειραγώγηση όχι συστημάτων, αλλά ανθρώπων. Εκμεταλλευόμενοι την εμπιστοσύνη, τον φόβο ή την αίσθηση του κατεπείγοντος, οι απατεώνες πετυ- χαίνουν αυτό που κανένα malware δεν μπορεί: να πείσουν το θύμα να δώσει μόνο του τα στοιχεία του. Οι πιο συχνές μορφές είναι η παρουσίαση ως τράπεζα ή δημόσιος φορέας, τα phishing μηνύ- ματα με ψεύτικους συνδέσμους και τα λεγόμενα romance scams, όπου η «σχέ- ση» είναι απλώς η προετοιμασία για την οικονομική εκμετάλλευση. Η πρόληψη δεν απαιτεί πάντα τεχνολο- γία αιχμής. Αρκεί συχνά ο έλεγχος της ταυτότητας αποστολέων, η αποφυγή ύποπτων συνδέσμων και, κυρίως, η συ- στηματική εκπαίδευση. Όπως επισημαί- νει ο Michele Centemero , EVP Services της Mastercard Europe , η απάντηση στην έξαρση της απάτης περνά μέσα από τη συνεργασία και την τεχνολογία, ώστε επιχειρήσεις και καταναλωτές να συναλλάσσονται με εμπιστοσύνη. Το κυβερνοέγκλημα δεν αφορά μόνο τις μεγάλες εταιρείες «Κανείς δεν είναι εκτός στόχου». Με αυτά τα λόγια, ο Phil Muncaster , ειδικός της εταιρείας ψηφιακής ασφάλειας ESET , περιγράφει το νέο τοπίο των deepfake απατών: ένα τοπίο που διαμορφώνεται με ταχύτητα που δύσκολα παρακολουθεί η ανθρώπινη επαγρύπνηση. Τα νούμερα μιλούν από μόνα τους: Σύμφωνα με τη βρετανική κυβέρνηση, πέρυσι διαμοιράστηκαν οκτώ εκατομμύρια συνθετικά βίντεο, 16 φορές περισσότερα από το 2023. Και ο πραγματικός αριθμός εκτιμάται ότι είναι ακόμα μεγαλύτερος. Η λογική της επίθεσης είναι απλή και αποτελεσματική. Ο απα- τεώνας εντοπίζει ένα σύντομο δείγμα φωνής του θύματος, από συνέντευξη, τηλεδιάσκεψη ή ανάρτηση στα social media και η τεχνητή νοημοσύνη κάνει τα υπόλοιπα. Το αποτέλεσμα είναι ένας πειστικός «Διευθύνων Σύμβουλος» που ζητά επείγουσα μεταφορά χρημάτων ή πρόσβαση σε εταιρικά συστήματα. Δεν είναι καθόλου υποθετικό το σενάριο που μόλις περιγράφηκε: Το 2020, υπάλληλος εταιρείας στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα εξαπατήθηκε και μετέφερε 35 εκατομμύρια δολάρια με αυτόν ακριβώς τον τρόπο. Τα σύγχρονα εργαλεία έχουν γίνει εξαιρετικά πειστικά: αναπα- ράγουν τον ρυθμό, τις παύσεις, ακόμη και τα χαρακτηριστικά τραυλίσματα κάθε ομιλητή, ενώ προσθέτουν τεχνητό θόρυβο για μεγαλύτερο ρεαλισμό. Σε τηλεφωνικές επικοινωνίες, οι δια- φορές γίνονται σχεδόν αδύνατο να εντοπιστούν. Η ESET προτείνει τριπλή προσέγγιση: εκπαίδευση προσω- πικού με προσομοιώσεις deepfake, αυστηρές διαδικασίες επαλήθευσης, ιδιαίτερα για οικονομικές συναλλαγές και τεχνο- λογικά εργαλεία ανίχνευσης συνθετικής φωνής. Καθώς το κό- στος παραγωγής deepfakes συνεχίζει να μειώνεται, η απάντηση δεν μπορεί να είναι μόνο τεχνολογική, είναι κυρίως ανθρώπινη. Συμβουλές αντιμετώπισης deepfakes και φωνητικών απατών από την ESET